Cutebellatrix’s Place

Skoro już jesteśmy przy technologii… Czytaliście Nowy wspaniały świat Aldorusa Huxley’a? Niestety, cytatów nie przytoczę, ostatni raz czytałam w pierwszej liceum.

Otóż pan Huxley miał ciekawy pomysł na świat – gospodarkę napędzała produkcja. Każdy przedmiot musiał być na tyle skomplikowany, żeby nie tyle wymagał wyobraźni, co wysiłku produkcyjnego. Na przykład dla dzieci zamiast zwykłej piłki była cała maszyna, do której należało piłkę wrzucić, ażeby została wyrzucona gdzie indziej – produkcja samej połki nie napędzałaby gospodarki. Innym elementem była odzież – ludzi programowano, ażeby nabywali ubrania jak najczęściej, stare (czyli półroczne) wydawały się im ochydne.

Pan Huxley byłby zaskoczony i może nawet zachwycony, jak dobrze społeczeństwo XXI wieku realizuje elementy jego utopii. Mało tego, wyprzedzamy te marzenia. Bo czy ten miły człowiek żyjący na przełomie wieków, a piszący swą antyutopię w 1932 roku przewidziałby, że nasze społeczeństwo będzie o wiele bardziej wyrafinowane? Z jednej strony coraz więcej osób zamiast pracą fizyczną zajmuje się szeroko pojętymi usługami, śmiertelność jest zatrważająco niska, to samo z urodzeniami czy chorobami. Wynajdujemy leki, nie rodzimy w bólu (a pęcherze zastąpiono genetyką – jakże bardziej estetyczne). A napędzanie gospodarki? Ile dziennie wyrzuca się jedzenia, bo było go za dużo, zepsuło się lub po prostu było przeterminowane, choć zjeść by się zdało? Ile zabawek kupujemy, choć wystarczyłaby połowa? “Obudźcie w sobie dzieci” mówią gazety. Dzieci, czyli egoistów, kolekcjonerów, którzy patrzą na modę i są pod wpływem reklamy. Moda… Człoweik początku XX wieku patrzyłby ze zdumieniem, jak dużo i jak często kupujemy ciuchy. Mało tego, ile gadzetów potrzebujemy do codziennego życia: telewizor, komórka, iPod, inne takie… Jakieś statystyki wskazywały, że we Włoszech młodzież co 3 miesiące ma nową komórkę. Konsumujemy, konsumujemy, poświęcamy się hedonizmowi. “Tą bluzkę mam za długo, aż pół roku” mówiła dziewczyna w Świecie. Nasze celebrytki pokazują się w sukni tylko raz. Jak to się mówiło? Once seen, it’s burned.

Nasza rzeczywistość bije Huxleya na głowę.

Rozumiem, że starsze osoby nie pałają chęcią do poznawania najnowszych wynalazków (z pewnymi wyjątkami). Dzisiejszy świat zmienia się w zaskakującym tempie, nim się nauczymy obsługi jednego urządzenia, już mamy inne. Ba, zazwyczaj nie używamy większości akcesoriów z naszych elektronicznych zabawek (do tej pory nie wiem, co za cholerstwo siedzi w moim kompie…). Na szczęście wiele elementów się powtarza i jakoś brniemy dalej…

Dwie filmowe sceny, jakże wymowne. Pierwsza to ślub Carrie Bradshaw w Seks w wielkim mieście, gdzie głónej bohaterce podają iPhone’a. Carrie bez wstydu czy zmieszania stwierdza, że “Ona tego obsługiwać nie umie, niech dadzą jej coś innego…” Druga scena pochodzi z Eagle Eye (tak, właśnie na ekranach kin…). Otóż wysoki rangą oficer FBI powiedział mniej więcej coś takiego: “Te ekrany nie są takie małe, ale litery są malutkie, a mój wzrok się z wiekiem nie polepsza.  Weź coś z tym zrób. … Nie, nie chcę, żebyś mi zwiększył czcionkę. Wydrukuj to. Wiesz, co to znaczy papier?”

A, i jeszcze trzecia, ale to parodia. Nie zadzieraj z fryzjerem, scenka w garderobie Mariah Carrey… To jest plejada tekstów odnośnie cyberspołeczności. W największym skrócie – gwiazda nie wie nawet, jakiej firmy sprzętu używa i co to w ogóle jest… od tego ma asystentki, zresztą to tylko wymogi kontraktu.

Dożywamy czasów, gdy osoby jeśli nie uznawane za ikony, to przynajmniej posiadające wiedzę i autorytet, nie potrafią obsługiwać nowoczesnych urządzeń. Sytuacja bezprecedensowa. Sto, ba, pięćdziesiąt lat temu taki tekst w kinie byłby niedopuszczalnym obciachem. Tymczasem światek filmowy z jednek strony puszcza grozi palcem producentom sprzętu, żeby zwolnili, z drugiej oklepuje nas po plecach, że nie musimy się tego wstydzić. A może się mylę?

A czemu nie?

Właśnie zobaczyłam swoją świetlaną przyszłość u boku dwóch kotów miauczących znad mapek moich uczniów. Jak przystało na starą pannę, wszędzie są jakieś bibeloty, wazoniki, porcelanowe figurki, ramki na zdjęcia i książki (akcent osobisty, w końcu nie ma mnie bez książek). Dzieci mnie nie lubią i frustrują, do tego nie udało mi się odnieść kariery naukowej. Co ja mówię – od lat kilkunastu moim największym marzeniem zawodowym jest emerytura pomostowa. Tak, dopiero będąc nauczycielką w podstawówce (czy gimnazjum) będąc ciągle na bakier z młodzieżą opowiadam się za pomostówkami. Im wcześniej, tym lepiej. Najchętniej tuż po 40, bo 50 to już za późno.

Czy ta jakże edukująca znajomość łaciny pomoże mi w karierze zawodowej? Nie. Czy ocena z tego przedmiotu wpłynie na moje życie? Nie. (chyba, że w kwestii średniej i nieosiągalnego stypendium naukowego). Ale i tak poudaje, że sie ucze na poniedziałek…